Etykieta na opakowaniu przechowywanym w lodówce lub zamrażarce musi poradzić sobie z warunkami bardziej wymagającymi niż standardowa etykieta stosowana w temperaturze pokojowej.
Niska temperatura to jednak tylko część problemu.
Znaczenie mają również:
- temperatura w momencie naklejania etykiety,
- wilgoć i kondensacja na powierzchni opakowania,
- rodzaj materiału opakowania,
- właściwości zastosowanego kleju,
- materiał samej etykiety,
- sposób rozmrażania produktu,
- czas przechowywania,
- ewentualny kontakt etykiety z wodą,
- sposób aplikacji – ręczny lub automatyczny.
Dlatego informacja:
„produkt będzie przechowywany w zamrażarce”
nie wystarcza jeszcze do prawidłowego doboru etykiety.
Trzeba wiedzieć również, kiedy, w jakiej temperaturze i na jaką powierzchnię etykieta będzie aplikowana.
Temperatura aplikacji a temperatura użytkowania – to nie jest to samo
To jedna z najważniejszych kwestii przy wyborze etykiet do produktów chłodzonych i mrożonych.
Należy rozróżnić:
Temperaturę aplikacji
czyli temperaturę opakowania i otoczenia w momencie naklejania etykiety.
oraz:
Temperaturę użytkowania
czyli zakres temperatur, w których prawidłowo zaaplikowana etykieta będzie później użytkowana.
To bardzo ważna różnica.
Etykieta może być naklejana na produkt w temperaturze pokojowej, a dopiero później razem z nim trafić do chłodni lub zamrażarki.
Możliwa jest jednak również sytuacja, w której etykietę trzeba przykleić do opakowania już schłodzonego albo zamrożonego.
Te dwa przypadki mogą wymagać zupełnie innych konstrukcji klejowych.
Produkt najpierw etykietowany, później zamrażany
To zazwyczaj prostszy przypadek.
Wyobraźmy sobie producenta mrożonej żywności.
Opakowanie jest etykietowane podczas produkcji w temperaturze dodatniej. Klej ma warunki, aby prawidłowo związać się z powierzchnią, a dopiero później produkt trafia do zamrażarki.
W takim przypadku zastosowany materiał samoprzylepny powinien:
- prawidłowo przylegać w temperaturze aplikacji,
- zachowywać swoje właściwości podczas późniejszego przechowywania w niskiej temperaturze,
- być odpowiedni do konkretnego rodzaju powierzchni opakowania.
Nie oznacza to jednak, że każda standardowa etykieta będzie właściwa.
Trzeba sprawdzić parametry konkretnego materiału i kleju, w szczególności minimalną temperaturę aplikacji oraz zakres temperatur późniejszego użytkowania.
Etykietowanie już schłodzonego produktu
Bardziej wymagającym przypadkiem może być aplikowanie etykiety bezpośrednio na produkt znajdujący się w chłodni albo na opakowanie o niskiej temperaturze.
Wraz ze spadkiem temperatury zmieniają się właściwości kleju samoprzylepnego.
Może zmniejszyć się jego tack początkowy, czyli zdolność do szybkiego uzyskania przyczepności po dociśnięciu, oraz zdolność do odpowiedniego zwilżenia powierzchni.
Dlatego do aplikacji w obniżonych temperaturach stosuje się odpowiednio dobrane kleje przeznaczone do takich warunków.
Nie wystarczy więc wiedzieć, że gotowy produkt będzie przechowywany w lodówce. Ważna jest również temperatura opakowania w momencie etykietowania.
Etykietowanie produktu już zamrożonego
Jeszcze większe wymagania pojawiają się wtedy, gdy etykieta ma być naklejana bezpośrednio na opakowanie znajdujące się poniżej 0°C.
Nie każdy klej przeznaczony do późniejszego przechowywania produktu w zamrażarce nadaje się jednocześnie do aplikacji na już zamrożoną powierzchnię.
To jeden z parametrów, które łatwo pomylić.
Materiał może zachowywać właściwości podczas przechowywania w bardzo niskiej temperaturze, ale wymagać naklejenia w znacznie wyższej temperaturze.
Dlatego zawsze należy sprawdzić minimalną temperaturę aplikacji, a nie tylko zakres temperatur użytkowania gotowej etykiety.
Kondensacja – czasem większy problem niż sama niska temperatura
Wyobraźmy sobie zimną butelkę wyjętą z chłodni.
Po chwili na jej powierzchni zaczynają pojawiać się krople wody.
To kondensacja.
Warstwa wilgoci może ograniczać prawidłowe zwilżenie powierzchni przez standardowy klej i pogarszać jego przyczepność.
Może się to objawiać między innymi:
- podnoszeniem narożników,
- słabszym przyleganiem,
- przesuwaniem się etykiety podczas aplikacji,
- powstawaniem pęcherzy lub nierówności.
Nie oznacza to jednak, że wilgotna powierzchnia zawsze uniemożliwia etykietowanie.
Istnieją specjalistyczne konstrukcje klejowe przeznaczone do aplikacji w bardziej wymagających warunkach, również na chłodne lub wilgotne powierzchnie.
Dlatego podczas doboru etykiety trzeba ustalić, czy powierzchnia opakowania w momencie aplikacji będzie sucha, wilgotna czy może wystąpić na niej szron.
Etykieta na suchą i wilgotną butelkę to dwa różne przypadki
Załóżmy, że dwie firmy produkują napoje przechowywane w lodówce.
W pierwszej firmie etykieta jest naklejana na suchą butelkę jeszcze przed jej schłodzeniem.
W drugiej etykietowanie odbywa się już na zimnej powierzchni, na której może pojawiać się kondensacja.
Choć produkt końcowy trafia do podobnych warunków przechowywania, wymagania dotyczące konstrukcji etykiety i kleju mogą być zupełnie inne.
Dlatego przy wyborze materiału tak ważny jest opis całego procesu produkcyjnego, a nie tylko temperatury magazynowania gotowego produktu.
Jakie znaczenie ma rodzaj opakowania?
Klej musi nie tylko działać w odpowiedniej temperaturze.
Musi również prawidłowo połączyć się z powierzchnią opakowania.
Etykiety mogą być aplikowane między innymi na:
- szkło,
- PET,
- PP,
- PE,
- karton,
- opakowania elastyczne,
- powierzchnie lakierowane.
Każde z tych podłoży może mieć inne właściwości.
Szczególnej uwagi wymagają niektóre tworzywa o niskiej energii powierzchniowej, w tym PP i PE, ponieważ uzyskanie odpowiedniej przyczepności może wymagać właściwie dobranego kleju.
Dlatego zamiast przekazywać drukarni informację:
„etykieta będzie na plastikowym opakowaniu”
warto podać, jeśli to możliwe:
„butelka jest wykonana z PET”
albo:
„opakowanie wykonane jest z PP”.
To znacznie ułatwia dobór odpowiedniego materiału samoprzylepnego.
Papier czy folia do lodówki?
Zarówno papier, jak i folia mogą być stosowane w odpowiednio dobranych konstrukcjach przeznaczonych do produktów chłodzonych.
Nie należy więc przyjmować prostej zasady:
lodówka = zawsze folia.
Jeżeli produkt znajduje się w suchym kartonie, a etykieta nie jest narażona na wilgoć ani intensywne użytkowanie, odpowiednio dobrany materiał papierowy może bardzo dobrze spełnić swoją funkcję.
Inaczej wygląda sytuacja w przypadku:
- butelki,
- pojemnika z tworzywa,
- produktu podatnego na kondensację,
- opakowania często dotykanego mokrymi rękami,
- produktu przechodzącego cykle chłodzenia i ogrzewania.
W takich zastosowaniach odpowiednio dobrana folia syntetyczna może zapewnić większą odporność na wilgoć i uszkodzenia.
Papier czy folia do zamrażarki?
Również tutaj nie można powiedzieć, że papier jest z definicji niewłaściwy.
Istnieją specjalistyczne materiały papierowe i kleje projektowane do zastosowań chłodniczych i mroźniczych.
Jednocześnie w wielu wymagających zastosowaniach praktycznym rozwiązaniem może być folia, szczególnie jeśli etykieta będzie narażona na:
- wilgoć,
- szron,
- rozmrażanie,
- ponowne schładzanie,
- intensywne użytkowanie.
Najważniejsze jest jednak to, że nie wybieramy wyłącznie „papieru” albo „folii”.
Dobieramy cały laminat etykietowy, czyli przede wszystkim:
materiał wierzchni + klej + podkład,
a następnie sprawdzamy jego parametry dla konkretnego zastosowania.
Co dzieje się podczas rozmrażania?
To kolejny element, o którym łatwo zapomnieć.
Etykieta może prawidłowo zachowywać się podczas długiego przechowywania produktu w zamrażarce.
Po wyjęciu opakowania do cieplejszego otoczenia sytuacja się jednak zmienia.
Na powierzchni może pojawić się wilgoć, a etykieta zaczyna być narażona jednocześnie na:
- wodę,
- zmianę temperatury,
- pracę materiału opakowania,
- tarcie podczas późniejszego użytkowania.
Dlatego przy produktach mrożonych warto powiedzieć drukarni również, co stanie się z opakowaniem po wyjęciu z zamrażarki.
Czy produkt zostanie zużyty od razu?
Czy po rozmrożeniu będzie przez kilka dni przechowywany w lodówce?
Czy etykieta nadal ma wyglądać estetycznie po całkowitym rozmrożeniu?
To może wpływać na dobór materiału.
Cykle chłodzenia, zamrażania i rozmrażania
Jeszcze innym przypadkiem jest produkt, który wielokrotnie przechodzi przez różne temperatury.
Może się to zdarzać podczas:
- produkcji,
- magazynowania,
- transportu,
- ekspozycji,
- użytkowania przez klienta.
Każda zmiana temperatury może powodować kondensację oraz wpływać na opakowanie i etykietę.
W takich zastosowaniach warto przeprowadzić test na rzeczywistym opakowaniu i w rzeczywistych warunkach użytkowania.
Dane techniczne materiału są bardzo ważne, ale test pozwala sprawdzić cały układ:
etykieta + klej + opakowanie + sposób aplikacji + warunki użytkowania.
Szron na powierzchni opakowania
Etykietowanie opakowania pokrytego szronem jest szczególnie wymagającym przypadkiem.
Warstwa lodu może ograniczać bezpośredni kontakt kleju z właściwą powierzchnią opakowania.
Istnieją specjalistyczne konstrukcje przeznaczone do aplikacji w bardzo niskich temperaturach i wymagających warunkach, ale nie należy zakładać, że każda etykieta „do zamrażarki” będzie odpowiednia do naklejania na oszroniony produkt.
Jeżeli proces produkcji przewiduje taką aplikację, trzeba poinformować o tym drukarnię jeszcze przed wyborem materiału.
W niektórych sytuacjach korzystniejsze może być także przeorganizowanie procesu i naklejenie etykiety przed zamrożeniem produktu.
Lodówka, zamrażarka i profesjonalny łańcuch chłodniczy to nie to samo
Nie każdy produkt przechowywany „w zimnie” ma takie same wymagania.
Inne warunki występują przy:
- produkcie chłodzonym w temperaturze kilku stopni powyżej zera,
- żywności mrożonej przechowywanej w typowych warunkach zamrażalniczych,
- profesjonalnym magazynie chłodniczym,
- produktach wymagających specjalnych, bardzo niskich temperatur transportu i magazynowania.
Dlatego nie należy dobierać konstrukcji etykietowej jedynie na podstawie hasła:
„potrzebujemy etykiety do zamrażarki”.
Konkretne warunki mają znaczenie.
Czy mocniejszy klej zawsze rozwiązuje problem?
Nie.
Bardzo mocny klej nie zastąpi prawidłowego doboru całej konstrukcji etykiety.
Jeżeli problemem jest:
- wilgotna powierzchnia,
- szron,
- niewłaściwy materiał opakowania,
- aplikacja poniżej minimalnej temperatury przewidzianej dla kleju,
- zbyt sztywny materiał etykiety na mocno zakrzywionej powierzchni,
samo zastosowanie „mocniejszego” kleju może nie rozwiązać problemu.
Znaczenie mają razem:
materiał etykiety + klej + powierzchnia opakowania + temperatura + proces aplikacji.
Małe i mocno zakrzywione opakowania
Przy niewielkich butelkach, fiolkach czy pojemnikach pojawia się dodatkowe wyzwanie.
Materiał etykiety naturalnie dąży do powrotu do bardziej płaskiego kształtu, podczas gdy klej musi utrzymać go na mocno zakrzywionej powierzchni.
Jeżeli do tego dochodzi niska temperatura, wymagania mogą dodatkowo wzrosnąć.
Dlatego podczas wyboru materiału warto podać:
- średnicę pojemnika,
- format etykiety,
- rodzaj materiału opakowania.
Ma to szczególne znaczenie przy małych średnicach i etykietach obejmujących dużą część obwodu opakowania.
Czy etykieta musi być dodatkowo zabezpieczona?
W zależności od rodzaju nadruku i sposobu użytkowania produktu warto rozważyć również dodatkową ochronę powierzchni.
Może to być np.:
- odpowiedni lakier,
- laminat,
- właściwie dobrany materiał syntetyczny.
Zabezpieczenie może zwiększyć odporność powierzchni na wilgoć, tarcie oraz intensywne użytkowanie.
Nie oznacza to jednak, że każda etykieta do chłodni lub zamrażarki wymaga laminowania.
Decyzja powinna wynikać z realnych warunków użytkowania.
A co z etykietami na żywność?
W przypadku produktów spożywczych ważne jest również rozróżnienie pomiędzy etykietą znajdującą się na zewnętrznej powierzchni opakowania a konstrukcją, która może mieć bezpośredni kontakt z żywnością.
Jeżeli materiał etykiety lub klej mogą mieć bezpośredni kontakt z produktem spożywczym, należy dodatkowo zweryfikować wymagania dotyczące bezpieczeństwa materiałów oraz dopuszczenie konkretnej konstrukcji do takiego zastosowania.
Nie każda etykieta stosowana na opakowaniu żywności jest automatycznie przeznaczona do bezpośredniego kontaktu z żywnością.
Przykład 1 – jogurt przechowywany w lodówce
Produkt jest etykietowany podczas produkcji na suchym opakowaniu, a dopiero później trafia do chłodni.
Etykieta musi zachować właściwości w niskiej temperaturze, ale sama aplikacja odbywa się w korzystniejszych warunkach.
To zupełnie inny przypadek niż etykietowanie zimnego i wilgotnego opakowania już po schłodzeniu.
Przykład 2 – butelka napoju etykietowana na zimno
Butelka znajduje się już w niskiej temperaturze, a na jej powierzchni może pojawiać się kondensacja.
Tutaj szczególne znaczenie mają:
- minimalna temperatura aplikacji kleju,
- przyczepność początkowa,
- odporność konstrukcji na wilgoć,
- materiał powierzchni butelki,
- warunki samego procesu aplikacji.
Standardowy klej uniwersalny może nie być odpowiednim rozwiązaniem.
Przykład 3 – mrożone danie
Etykieta naklejana jest na opakowanie przed zamrożeniem produktu.
Następnie produkt przez długi czas pozostaje w warunkach zamrażalniczych.
W takim przypadku należy dobrać materiał i klej, które zachowają właściwości podczas całego okresu przechowywania.
Trzeba także uwzględnić to, co stanie się z etykietą podczas późniejszego rozmrażania produktu.
Przykład 4 – etykietowanie już zamrożonego opakowania
Produkt jest już zamrożony, a dopiero później otrzymuje etykietę.
To znacznie bardziej wymagająca aplikacja.
Potrzebna jest konstrukcja, której minimalna temperatura aplikacji odpowiada rzeczywistym warunkom procesu.
Samo określenie materiału jako „przeznaczonego do mrożonek” nie daje jeszcze pełnej odpowiedzi.
Jakie informacje przekazać drukarni?
Przy zapytaniu o etykietę do chłodni lub zamrażarki warto podać:
- temperaturę w momencie naklejania etykiety,
- temperaturę późniejszego przechowywania,
- materiał opakowania – np. szkło, PET, PP, PE lub karton,
- czy powierzchnia podczas aplikacji jest sucha,
- czy może występować wilgoć, kondensacja albo szron,
- czy produkt będzie zamrażany po aplikacji, czy etykietowany już jako zamrożony,
- jak długo produkt będzie przechowywany,
- czy później będzie rozmrażany,
- czy etykieta ma zachować estetyczny wygląd również po rozmrożeniu,
- czy aplikacja odbywa się ręcznie czy automatycznie,
- czy etykieta może mieć bezpośredni kontakt z żywnością.
Te informacje są znacznie bardziej wartościowe niż samo stwierdzenie:
„potrzebujemy etykiety do zamrażarki”.
Etykieta do lodówki lub zamrażarki – co jest najważniejsze?
Najważniejsze jest spojrzenie na cały proces.
Etykieta może prawidłowo działać w bardzo niskiej temperaturze po aplikacji, ale nie nadawać się do naklejenia na już zamrożoną powierzchnię.
Może dobrze trzymać się suchej butelki, ale wymagać innej konstrukcji przy aplikacji na zimną powierzchnię pokrytą kondensacją.
Może również bez problemu przetrwać przechowywanie w zamrażarce, ale późniejsze rozmrażanie wprowadza dodatkową wilgoć i zupełnie nowe warunki użytkowania.
Dlatego dobierając etykietę do chłodni lub zamrażarki, należy analizować łącznie:
temperaturę aplikacji, temperaturę użytkowania, wilgoć, materiał opakowania, materiał wierzchni etykiety, rodzaj kleju oraz cały proces użytkowania produktu.
Dopiero wtedy można dobrać rozwiązanie odpowiednie do konkretnego zastosowania.
Potrzebujesz etykiety do produktu chłodzonego lub mrożonego?
Przygotowując zapytanie, podaj nam rodzaj opakowania, temperaturę w momencie aplikacji etykiety oraz temperaturę późniejszego przechowywania.
Jeżeli podczas etykietowania może pojawiać się wilgoć, kondensacja lub szron, również warto to zaznaczyć.
Na podstawie rzeczywistych warunków użytkowania możemy dobrać odpowiedni materiał i klej zamiast kierować się wyłącznie określeniem „etykieta do lodówki” albo „etykieta do zamrażarki”.